Fara beint í efni

Almyrkvi á sólu 2026

Miðvikudaginn 12. ágúst 2026 gekk tunglið fyrir sólina yfir vesturhluta Íslands og það rökkvaði um hábjartan dag. Þetta var fyrsti almyrkvi á Íslandi síðan 1954, sá fyrsti í Reykjavík síðan 1433, og sá næsti verður ekki fyrr en árið 2196. Yfir allri myrkvaslóðinni var alskýjað.

Síðast á Íslandi 1954 · í Reykjavík 1433 · næst 2196

Ísland beið í 72 ár, og svo var alskýjað

98%
tærasti himinn á allri myrkvaslóðinni

Þann 12. ágúst 2026 gekk tunglið alveg fyrir sólina yfir vesturhluta Íslands, í fyrsta sinn síðan 1954. Hver einasti bær á slóðinni sat undir 98 til 100 prósent skýjahulu.

Endurgreiningin sýnir enga rifu í skýjaþekjunni neins staðar á slóðinni, og tvær óháðar greiningar eru sammála um það.

Myrkrið kom samt. Klukkan 17:48 slokknaði dagsbirtan í eina mínútu, á bak við skýin.

Hvernig himinninn var

Skýjahula yfir hverjum stað þá klukkustund sem myrkvinn náði hámarki. Raðað eftir tærasta himni fyrst, en enginn staður á myrkvaslóðinni komst niður fyrir 98%.

Tærastur himinn á almyrkvaslóðinni Ísafjörður 98%
  • Ísafjörður 98% Alskýjað Háský
  • Búðardalur Deildarmyrkvi 98% Alskýjað Miðský
  • Borgarnes 99% Alskýjað Miðský
  • Reykjavík 100% Alskýjað Lágský
  • Akranes 100% Alskýjað Miðský
  • Keflavík 100% Alskýjað Háský
  • Grundarfjörður 100% Alskýjað Miðský
  • Ólafsvík 100% Alskýjað Miðský
  • Stykkishólmur 100% Alskýjað Miðský
  • Patreksfjörður 100% Alskýjað Miðský
  • Akureyri Deildarmyrkvi 100% Alskýjað Miðský
  • Höfn Deildarmyrkvi 100% Alskýjað Lágský

98–100% skýjahula yfir öllum bæjum á myrkvaslóðinni.

Þykkasta skýjalagið yfir hverjum stað.

Gögn: Open-Meteo · ECMWF IFS greining

Myrkvahermir

Tími 17:47:55 Deildarmyrkvi í gangi Hulið 99,9%

Dragðu sleðann til að spila myrkvann eins og hann gekk yfir.

Myrkvinn, mínútu fyrir mínútu · Reykjavík

KlukkanHvað gerist
16:47:11Deildarmyrkvi hófst Tunglið tók fyrsta bitann úr sólinni.
17:48:15Almyrkvi hófst Demantshringurinn: síðasti geislinn hvarf og sólkórónan birtist, ofan við skýin.
17:48:45Myrkvi í hámarki Dýpsti punktur myrkvans.
17:49:15Almyrkva lauk Bjartur blossi á hinni röndinni.
18:47:37Deildarmyrkva lauk Tunglið sleppti sólinni.

Hvar sólin stóð

Átt vestsuðvestur · 253°
Hæð yfir sjóndeildarhring 24,5° (um það bil tveir og hálfur hnefi með útréttri hendi)

Sólin stóð lágt í vestri þegar myrkvinn náði hámarki.

Þetta hefði mátt sjá

Birtan verður undarleg

Síðustu mínúturnar fyrir almyrkvann hefði birtan dofnað hratt, skuggar skerpst og litirnir kólnað.

Hitinn fellur

Loftið hefði kólnað um allt að 5°C á örfáum mínútum.

Sólsetur í allar áttir

Sjóndeildarhringurinn hefði glóað eins og við sólsetur, allan hringinn í einu.

Stjörnur um miðjan dag

Venus hefði getað birst í suðvestri og Júpíter í vestri, ásamt björtustu stjörnunum.

Demantshringurinn

Síðasti sólargeislinn hefði blossað eins og demantur, og svo hefði sólkórónan birst, sem annars sést aldrei.

Mínútan sjálf

Rökkrið skall á, líkt og hálftíma eftir sólsetur. Það gerðist í raun og veru, á bak við skýin: klukkan 17:48 slokknaði dagsbirtan.

Hvar var myrkvinn alger?

StaðurMyrkviLengd almyrkvaHámark
ReykjavíkALMYRKVI1 mín 00 sek17:48
AkranesALMYRKVI1 mín 06 sek17:48
BorgarnesALMYRKVI0 mín 43 sek17:48
KeflavíkALMYRKVI1 mín 40 sek17:48
GrundarfjörðurALMYRKVI1 mín 51 sek17:46
ÓlafsvíkALMYRKVI2 mín 03 sek17:46
StykkishólmurALMYRKVI1 mín 28 sek17:46
PatreksfjörðurALMYRKVI2 mín 04 sek17:45
ÍsafjörðurALMYRKVI1 mín 32 sek17:44
BúðardalurDeildarmyrkvi99,9% hulið17:46
AkureyriDeildarmyrkvi97,9% hulið17:46
HöfnDeildarmyrkvi96,2% hulið17:49

Næstu sólmyrkvar frá Íslandi

Ekki þarf að bíða til ársins 2196 til að sjá tunglið ganga fyrir sólina héðan. Næstu sólmyrkvarnir sem sjást frá Íslandi verða þó allir deildarmyrkvar, þar sem tunglið hylur aðeins hluta sólar. Enginn almyrkvi, engin sólkóróna, og hafa þarf sólmyrkvagleraugun á allan tímann.

  • 2. ágúst 2027 Deildarmyrkvi um 4% hulið
  • 26. janúar 2028 Deildarmyrkvi um 13% hulið
  • 12. júní 2029 Deildarmyrkvi um 23% hulið
  • 26. júní 2196 Almyrkvi Næsti almyrkvi yfir Íslandi 170 ára bið

Dagsetningar eru fastar; hlutföll eru áætluð. Heimild: timeanddate.com.

Horfðu aldrei beint í sólina

Aðeins viðurkennd sólmyrkvagleraugu (ISO 12312-2) verja augun. Venjuleg sólgleraugu duga EKKI, ekki heldur mörg í einu.

Allir sólmyrkvar sem sjást héðan fram til 2196 eru deildarmyrkvar, og þá er aldrei óhætt að horfa berum augum, ekki eina sekúndu. Gleraugun þurfa að vera á allan tímann, líka við 99% hulu. Aðeins meðan almyrkvi stendur, þegar sólin er alveg hulin, má taka þau af.

Hvernig á að horfa á næsta myrkva, líka án gleraugna

Áttu engin sólmyrkvagleraugu fyrir næsta myrkva? Þú getur samt fylgst með, með því að varpa mynd af sólinni á ljósan flöt og horfa á myndina, aldrei á sólina sjálfa.

Óhætt: varpaðu mynd af sólinni

  • Stingdu nál í gegnum spjald og láttu sólina skína gegnum gatið á ljósan flöt fyrir aftan. Litli hálfmáninn sem birtist er sólin, hulin af tunglinu.
  • Gatasigti, stráhattur eða laufkróna trés virka eins: tugir hálfmána varpast á jörðina gegnum götin.
  • Snúðu baki í sólina og horfðu á vörpuðu myndina, aldrei í gegnum gatið sjálft. Þannig þarftu engin gleraugu, því þú horfir aldrei beint í sólina.

Hættulegt: sjónauki, kíkir og myndavél

  • Beindu aldrei sjónauka, kíki eða myndavél að sólinni án viðurkenndrar sólsíu framan á linsunni. Tækið safnar sólarljósinu og getur brennt augað á augabragði.
  • Þetta gildir líka þótt þú sért með sólmyrkvagleraugu: samþjappaðir geislarnir brenna beint í gegnum þau og valda alvarlegum augnskaða.
  • Heimatilbúnar síur (reykt gler, filma eða geisladiskar) og sólgleraugu, hversu dökk sem þau eru, verja augun ekki.

Tímasetningar myrkvans eru reiknaðar út frá birtum Bessel-stikum NASA og bornar saman við birtar tímasetningar (Wikipedia, nationaleclipse.com); munurinn er innan örfárra sekúndna. Milli staðfestu tímanna er ferill tunglsins brúaður á jöfnum hraða og hulan reiknuð beint af skörun skífanna tveggja. Allir tímar eru íslenskur staðartími (UTC).

Skýjahulan er ekki mæling heldur endurgreining: ECMWF IFS greining á um 9 km neti, lesin úr þeirri klukkustund sem hámark myrkvans féll í á hverjum stað. Til samanburðar var ERA5 (um 28 km) sótt sjálfstætt og gefur sömu niðurstöðu: enginn bær á myrkvaslóðinni undir 96% hulu. Reitirnir sem lesið er úr liggja allt að 9 km frá bæjunum sjálfum, svo þetta útilokar ekki stutta rifu á einum stað. Gögn: Open-Meteo · ECMWF IFS greining (https://archive-api.open-meteo.com/v1/archive).